ĐỪNG CHỦ QUAN SAU KHI ĐẶT STENT MẠCH VÀNH

Một phút lơ là có thể trả giá bằng tính mạng

Bệnh nhân N.V.T, 81 tuổi, bị hẹp nặng 3 nhánh mạch vành và đã được đặt 5 stent phủ thuốc tại một bệnh viện lớn ở TP. Hồ Chí Minh cách đây 5 năm. Sau can thiệp, bệnh nhân được hướng dẫn tái khám định kỳ, uống thuốc kháng kết tập tiểu cầu kép (DAPT), Statin đúng chỉ định và tuyệt đối ngưng hút thuốc lá.

Tuy nhiên, do chủ quan, bệnh nhân không tái khám đều đặn, sử dụng thuốc không đúng hướng dẫn và vẫn tiếp tục hút thuốc lá trong thời gian dài.

Hậu quả là bệnh nhân bị nhồi máu cơ tim lần thứ hai, nhập cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Trí Cao Lãnh trong tình trạng nguy hiểm. Khi chụp và can thiệp mạch vành, ê-kíp bác sĩ phát hiện nhiều stent cũ đã bị tắc. Bệnh nhân được can thiệp khẩn cấp, đặt lại thêm 1 stent mới và may mắn được cứu sống kịp thời.

Vì sao stent bị tắc lại?

Đặt stent không phải là “điều trị khỏi hẳn” bệnh mạch vành. Stent chỉ giúp tái thông dòng máu tại vị trí hẹp. Nếu người bệnh không tuân thủ điều trị, nguy cơ tái tắc rất cao do:

- Ngưng thuốc hoặc uống thuốc kháng kết tập tiểu cầu không đúng

- Hút thuốc lá tiếp tục sau can thiệp

- Không tái khám định kỳ

- Không kiểm soát huyết áp, đường huyết, mỡ máu

- Ăn uống, sinh hoạt thiếu lành mạnh

Khi stent bị tắc, bệnh nhân có thể bị:

- Nhồi máu cơ tim cấp

- Suy tim

- Rối loạn nhịp nguy hiểm

- Đột tử

Những điều bắt buộc phải nhớ sau đặt stent

1. Uống thuốc đúng và đủ
2. Người bệnh phải dùng thuốc theo đúng toa bác sĩ, đặc biệt là:

- Aspirin

- Clopidogrel/Ticagrelor hoặc thuốc tương đương

- Statin

Không tự ý ngưng thuốc dù thấy khỏe hơn.

3. Tái khám đúng hẹn

Việc tái khám giúp bác sĩ:

- Đánh giá hoạt động của stent

- Kiểm tra huyết áp, mỡ máu, đường huyết

- Điều chỉnh thuốc phù hợp

- Phát hiện sớm nguy cơ tái hẹp

3. Tuyệt đối ngưng hút thuốc lá hút thuốc làm:

- Tăng nguy cơ huyết khối trong stent

- Co thắt mạch vành

- Tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim tái phát

- Giảm tuổi thọ stent

4. Thay đổi lối sống

- Ăn giảm muối, giảm mỡ động vật

- Tăng rau xanh, cá

- Đi bộ hoặc vận động nhẹ mỗi ngày

- Giữ tinh thần thoải mái

- Kiểm soát cân nặng

5. Dùng statin đều đặn để bảo vệ stent và phòng nhồi máu cơ tim tái phát

Sau đặt stent mạch vành, ngoài thuốc chống kết tập tiểu cầu, người bệnh cần sử dụng thuốc hạ mỡ máu nhóm statin theo đúng chỉ định của bác sĩ.

Statin không chỉ làm giảm cholesterol xấu (LDL-C) mà còn:

- Giúp ổn định mảng xơ vữa

- Giảm viêm trong lòng mạch

- Hạn chế hình thành cục máu đông

- Giảm nguy cơ tái hẹp và tắc stent

- Giảm nguy cơ nhồi máu cơ tim và đột quỵ

Nhiều bệnh nhân thấy mỡ máu “bình thường” rồi tự ý ngưng thuốc. Đây là sai lầm rất nguy hiểm vì bệnh xơ vữa mạch vành vẫn tiếp tục tiến triển âm thầm.

Thông điệp từ bác sĩ:

“Đặt stent chỉ là bước đầu. Thành công lâu dài phụ thuộc rất lớn vào sự hợp tác và tuân thủ điều trị của người bệnh.”

BS.CKII Nguyễn Văn Tân - Giám Đốc chuyên môn

Bệnh viện Đa khoa Tâm Trí Cao Lãnh